Wskaźniki

I. Osoby prowadzące pozarolniczą działalność gospodarczą na podstawie przepisów o działalności gospodarczej lub innych przepisów szczególnych, które:

1. rozpoczęły wykonywanie działalności gospodarczej nie wcześniej niż 25 sierpnia 2005 r.,
2. nie prowadzą lub w okresie ostatnich 60 miesięcy kalendarzowych przed dniem rozpoczęcia wykonywania działalności gospodarczej nie prowadziły pozarolniczej działalności,
3. nie wykonują działalności gospodarczej na rzecz byłego pracodawcy, na rzecz którego przed dniem rozpoczęcia działalności gospodarczej w bieżącym lub poprzednim roku kalendarzowym wykonywały w ramach stosunku pracy lub spółdzielczego stosunku pracy czynności wchodzące w zakres wykonywanej działalności gospodarczej.

Za podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne biorą 30% kwoty minimalnego wynagrodzenia w 2008 roku.

II. Za osoby prowadzące pozarolniczą działalność gospodarczą uważamy:

1. osoby prowadzące pozarolniczą działalność gospodarczą na podstawie przepisów o działalności gospodarczej lub innych przepisów szczególnych nie wymienionych w punkcie I,
2. twórcy i artyści,
3. osoby prowadzące działalność w zakresie wolnego zawodu w rozumieniu przepisów o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne, a także osoby prowadzące działalność w zakresie wolnego zawodu, z której przychody są przychodami z działalności gospodarczej w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych,
4. wspólnik jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością oraz wspólnicy spółki jawnej, komandytowej lub partnerskiej,
5. osoby współpracujące z osobami prowadzącymi pozarolniczą działalność.

Za podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne tych osób stanowi kwota zadeklarowana, nie niższa niż 60% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w III kwartale 2009 r. www.zus.pl/files/minimalna_podstawa.pdf

Za grudzień 2009 - luty 2010 r. dla osób wymienionych w pkt. I i II podstawa  wymiaru składek na dobrowolne ubezpieczenie chorobowe nie może przekraczać miesięcznie kwoty 7.784,65 zł (tj. 250% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w III kwartale 2009 r.).

Zgodnie z art. 32 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 7 i art. 33 ust. 1 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (Dz. U. nr 199, poz. 1673, nr 241, poz. 2074; 2003 nr 83, poz. 760, nr 223, poz. 2217; 2004 nr 99, poz. 1001, nr 121, poz. 1264, nr 187, poz. 1925, nr 210, poz. 2135; 2005 nr 164, poz. 1366 oraz z 2007 r. nr 115, poz. 792), o wysokości stopy procentowej  składki na ubezpieczenie wypadkowe obowiązującej w danym roku składkowym Zakład powiadamia do 20 kwietnia danego roku płatników składek, którzy przekazali informację ZUS IWA za trzy kolejne lata kalendarzowe.

Pozostali płatnicy składek zobowiązani są do samodzielnego ustalenia stopy procentowej składki na ten rok składkowy, tj.:

• płatnicy składek zgłaszający do ubezpieczenia wypadkowego co najmniej 10 ubezpieczonych, którzy nie mieli obowiązku przekazywania informacji ZUS IWA przez trzy kolejne, ostatnie lata kalendarzowe, zgodnie z art. 33 ust. 1 ww. ustawy, ustalają stopę procentową składki na to ubezpieczenie w wysokości stopy procentowej określonej dla grupy działalności, do której należą,
• płatnicy zgłaszający do ubezpieczenia wypadkowego nie więcej niż 9 ubezpieczonych, zgodnie z art. 28 ust. 1 ww. ustawy, ustalają stopę procentową składki na ubezpieczenie wypadkowe w wysokości 50 % najwyższej stopy procentowej ustalonej na dany rok składkowy dla grup działalności.

Ubezpieczenia - Stawki ubezpieczeniowe:

W 2007 roku więcej zapłacimy na ubezpieczenie zdrowotne.

Do Funduszu Zdrowia płatnicy odprowadzą 9 proc. podstawy wymiaru składki. Zgodnie z art. 79 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. Nr 210, poz. 2135) - docelowa składka na ubezpieczenie zdrowotne wynieść ma 9 proc. podstawy wymiaru. Przez kolejne 2 lata składka będzie rosła wg następującego harmonogramu (art. 242):

• od dnia 1 stycznia 2005 r. do dnia 31 grudnia 2005 r. - 8,5 proc. podstawy wymiaru

• od dnia 1 stycznia 2006 r. do dnia 31 grudnia 2006 r. - 8,75 proc. podstawy wymiaru

• od dnia 1 stycznia 2007 roku - 9 proc.

Terminy rozliczania i opłacania składek

Składki na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz na fundusze (Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych) za dany miesiąc kalendarzowy należy rozliczać i opłacać w następujących terminach:

Kwota ograniczenia rocznej podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe w roku:

Roczna podstawa wymiaru składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe ubezpieczonych w danym roku kalendarzowym nie może być wyższa od kwoty odpowiadającej 30-krotności prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej na dany rok kalendarzowy. Oznacza to, że płatnik składek przekazuje składki na ubezpieczenie emerytalne i rentowe do osiągnięcia kwoty 30-krotności przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego. Od nadwyżki ponad tę kwotę składek na te ubezpieczenia nie pobiera się.

Wynagrodzenia - Minimalne wynagrodzenie:

Podatek dochodowy od osób fizycznych

Skala podatkowa Zgodnie z ustawą z dnia 18 listopada 2004 roku o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 263, poz. 2619) podatek dochodowy pobierany będzie od podstawy jego obliczenia według następującej skali:

W 2009 Roczny dochód w wysokości 3 091 zł nie spowoduje obowiązku zapłaty podatku.

W całym 2009 roku od podatku odliczymy 556,02 zł (miesięcznie 46,33 zł).

• podatnik uzyskuje przychody od jednego zakładu pracy - wyniosą 111,25 zł miesięcznie, a za rok podatkowy nie więcej niż 1.335,00 zł

• podatnik uzyskuje przychody równocześnie od więcej niż jednego zakładu pracy - nie mogą przekroczyć łącznie 2.002,05 zł za rok podatkowy

• miejsce stałego lub czasowego zamieszkania podatnika jest położone poza miejscowością, w której znajduje się zakład pracy, a podatnik nie uzyskuje dodatku za rozłąkę - wyniosą 139,06 zł miesięcznie, a za rok podatkowy łącznie nie więcej niż 1.668,72 zł

• podatnik uzyskuje przychody równocześnie od więcej niż jednego zakładu pracy, a miejsce stałego lub czasowego zamieszkania podatnika jest położone poza miejscowością, w której znajduje się zakład pracy i podatnik nie uzyskuje dodatku za rozłąkę - nie mogą przekroczyć łącznie 2.502,56 zł za rok podatkowy

Warto zapamiętać!

Jeżeli ww. roczne koszty uzyskania przychodów są niższe od faktycznych wydatków na dojazd do zakładu pracy (zakładów pracy) środkami transportu autobusowego, kolejowego, promowego lub komunikacji miejskiej - w rocznym rozliczeniu podatku koszty te można odliczyć w ich faktycznej wysokości. Wydatki takie należy jednak udokumentować imiennymi biletami okresowymi. Jeżeli ww. roczne koszty uzyskania przychodów są niższe od faktycznych wydatków na dojazd do zakładu pracy (zakładów pracy) środkami transportu autobusowego, kolejowego, promowego lub komunikacji miejskiej - w rocznym rozliczeniu podatku koszty te można odliczyć w ich faktycznej wysokości. Wydatki takie należy jednak udokumentować imiennymi biletami okresowymi.

Księgi rachunkowe w 2010 r. muszą prowadzić podmioty mające siedzibę lub miejsce sprawowania zarządu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, będące:

• osobami fizycznymi,

• spółkami cywilnymi osób fizycznych,

• spółkami jawnymi osób fizycznych oraz

• spółkami partnerskimi,

jeżeli ich przychody netto ze sprzedaży towarów, produktów i operacji finansowych za rok obrotowy 2009 monumentalny co najmniej równowartość w walucie polskiej 800.000 euro.

Od 01 stycznia 2010 - wartość przychodów netto ze sprzedaży towarów, produktów i operacji finansowych w roku obrotowym 2009 przeliczasz na walutę polską po średnim kursie ustalonym przez Narodowy Bank Polski, na dzień 30 września roku poprzedzającego rok obrotowy. Przy zastosowaniu kursu euro równego 4,2226 zł (tabela kursów średnich NBP 191/A/NBP/2009 z 30 września 2009 r. kwotą graniczną jest 5.067.120,00 zł.

Podatek dochodowy od osób prawnych Podstawa prawna: Ustawa z 15 lutego 1992 r o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. 54/2000, poz. 654; ostatnia zmiana Dz. U. 183/2006 poz. 1353)

Limity dla sporządzania dokumentacji podatkowej transakcji z podmiotami powiązanymi Podstawa prawna: Ustawa z 15 lutego 1992 r o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. 54/2000, poz. 654; ostatnia zmiana Dz. U. 183/2006 poz. 1353)

Limity wysokości kapitału w spółkach kapitałowych

VAT

Limity sprzedaży u małego podatnika

Mali podatnicy, zgodnie z ustawą o podatku VAT, mogą przejść na kwartalne rozliczenia VAT albo wybrać metodę kasową rozliczeń.

Zgodnie z art. 2 pkt 25 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług za małego podatnika uważa się podatnika podatku od towarów i usług:

- przy czym przeliczenia kwot wyrażonych w euro dokonuje się według średniego kursu euro ogłaszanego przez NBP na pierwszy dzień roboczy października poprzedniego roku podatkowego, w zaokrągleniu do 1 000 zł.

Zwolnienie podmiotowe z VAT w 2009

UWAGA! W 2008 roku dotychczasowy limit 10 000 euro dotyczący zwolnienia podmiotowego zostanie ustalony w okrągłej kwocie 50 000 zł i nie będzie już podawany w euro.

Dla rozpoczynających działalność w trakcie roku podatkowego

Limit podatnika = limit roczny x ilość dni prowadzenia działalności / 365

Sprzedaż wysyłkowa

Taką zmianę przyniosła ostatnia nowelizacja ustawy o podatku od towarów i usług oraz ustawy o zwrocie osobom fizycznym niektórych wydatków związanych z budownictwem mieszkaniowym (Dz.U. z 2007 r. Nr 192, poz. 1382).

PIT - Pojęcie małego podatnika występuje również na gruncie podatku dochodowego od osób fizycznych.

Zgodnie z art. 5a pkt 20 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, ilekroć w ustawie jest mowa o:

Małym podatniku - oznacza to podatnika, u którego wartość przychodu ze sprzedaży (wraz z kwotą należnego podatku od towarów i usług) nie przekroczyła w poprzednim roku podatkowym wyrażonej w złotych kwoty odpowiadającej równowartości 800 000 euro = 3.014.000,00 PLN kurs EURO: 3,7680 PLN - tabela 190/A/NBP/2007 z 01.10.2007

Przeliczenia kwot wyrażonych w euro dokonuje się według średniego kursu euro ogłaszanego przez NBP na pierwszy dzień roboczy października poprzedniego roku podatkowego, w zaokrągleniu do 1 000 zł.

KSIĘGI RACHUNKOWE - Limit przychodów obligujący do założenia ksiąg rachunkowych

Zgodnie z art. 2 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości przepisy ustawy stosuje się do mających siedzibę lub miejsce sprawowania zarządu na terytorium Polski:

• osób fizycznych
• spółek cywilnych osób fizycznych
• spółek jawnych osób fizycznych oraz
• spółek partnerskich

jeżeli ich przychody netto ze sprzedaży towarów, produktów i operacji finansowych za poprzedni rok obrotowy wyniosły co najmniej równowartość w walucie polskiej 800 000 euro = 3 022 000,00 PLN kurs EURO: 3,7775 PLN - tabela 189/A/NBP/2007 z 28.09.2007

Art. 3 ust. 3 ustawy podaje sposób przeliczenia ww. limitu. Otóż wyrażone w euro wielkości przelicza się na walutę polską po średnim kursie ustalonym przez NBP, na dzień 30 września roku poprzedzającego rok obrotowy.

RYCZAŁT - Limit przychodów do opodatkowania ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych

Ustawa z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne w art. 6 mówi, iż podatnicy opłacają w roku podatkowym ryczałt od przychodów ewidencjonowanych z działalności wymienionej w ust. 1 ustawy, jeżeli:

w roku poprzedzającym rok podatkowy:

1. uzyskali przychody z tej działalności, prowadzonej wyłącznie samodzielnie, w wysokości nieprzekraczającej 150 000 euro, lub
2. uzyskali przychody wyłącznie z działalności prowadzonej w formie spółki, a suma przychodów wspólników spółki z tej działalności nie przekroczyła kwoty 150 000 euro = 633 420 PLN

A w myśl art. 4 - kwoty wyrażone w euro przelicza się na walutę polską według średniego kursu euro ogłaszanego przez NBP, obowiązującego w dniu 1 października roku poprzedzającego rok podatkowy.

Limit przychodów do opodatkowania ryczałtem - kwartalnie

Zgodnie z art. 21 ust. 1a ustawy z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne - podatnicy mogą rozliczać ryczałt w okresach kwartalnych.

Takie uproszczenie mogą stosować wyłącznie podatnicy, których przychody z działalności prowadzonej samodzielnie albo przychody spółki - w roku poprzedzającym rok podatkowy - nie przekroczyły kwoty stanowiącej równowartość 25 000 euro = 105 570 PLN

Limit rocznych przychodów z najmu, podnajmu, dzierżawy, poddzierżawy

Niską, 8,5 proc. stawkę podatku mogą płacić osoby uzyskujące przychody z tytułu umowy najmu, podnajmu, dzierżawy, poddzierżawy lub innych umów o podobnym charakterze - ale do limitu przychodów w kwocie 4000 euro = 16 891 PLN

Od nadwyżki ponad tę kwotę ryczałt wynosi 20 proc. przychodów (art. 12 ustawy)

Jednorazowa amortyzacja

Przeliczenia kwot wyrażonych w euro dokonuje się według średniego kursu euro ogłaszanego przez NBP na pierwszy dzień roboczy października poprzedniego roku podatkowego, w zaokrągleniu do 1 000 zł.

Mały podatnik to taki podatnik u którego wartość sprzedaży (wraz z kwota należnego podatku od towarów i usług) nie przekroczyła w poprzednim roku podatkowym kwoty wyrażonej w zł i odpowiadającej równowartości 1 200 000 euro

Odsetki za zwłokę

Ustawowe

 * od 01 stycznia 2009 istnieje możliwość zapłaty odsetek w wysokości 75% stawki. Ulga w spłacie odsetek dotyczy podatników, którzy złożyli skutecznie korektę deklaracji wraz z uzasadnieniem przyczyn korekty i zapłacili w całości, w ciągu 7 dni od daty złożenia korekty, zaległość podatkową (art. 56 § 1a i 1b Ordynacji Podatkowej).

Kwoty graniczne rozliczeń gotówkowych:

Od dnia 21 sierpnia 2004 roku - wraz z wejściem w życie przepisów ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz.U. Nr 173, poz.1807) zmianie uległy zasady dokonywania rozliczeń gotówkowych między przedsiębiorcami. Zgodnie z art. 22 ww. ustawy dokonywanie lub przyjmowanie płatności związanych z wykonywaną działalnością gospodarczą następuje za pośrednictwem rachunku bankowego przedsiębiorcy w każdym przypadku, gdy:

• stroną transakcji, z której wynika płatność - jest inny przedsiębiorca oraz jednorazowa wartość transakcji, bez względu na liczbę wynikających z niej płatności, przekracza równowartość 15 000 euro przeliczonych na złote według średniego kursu walut obcych ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski ostatniego dnia miesiąca poprzedzającego miesiąc, w którym dokonano transakcji

Jak założyć własną firmę

Ewidencja w gminie Formalności trzeba zacząć od wizyty w gminie, w której jesteśmy zameldowani na pobyt stały. Tu należy dokonać wpisu do ewidencji działalności gospodarczej.

Opłata za zgłoszenie wniosku o wpis wynosi 100 zł, a o zmianę wpisu (np. zmiana branży) - 50 zł.

W zgłoszeniu musimy podać: imię, nazwisko, numer PESEL, miejsce zamieszkania, adres siedziby firmy, przedmiot wykonywanej działalności gospodarczej, datę rozpoczęcia działalności. Przedmiot wykonywanej działalności gospodarczej musi być określony według Polskiej Klasyfikacji Działalności Gospodarczej (PKD).

Zaświadczenie o wpisie do ewidencji musimy otrzymać w ciągu 14 dni od zgłoszenia. Jeżeli decyzja jest odmowna, możemy złożyć odwołanie, a następnie wnieść skargę do sądu administracyjnego. Uzasadnieniem odmowy mogą być jedynie braki formalne.

Aby prowadzić działalność gospodarczą, należy uzyskać numer REGON oraz numer NIP. Do tej pory, aby otrzymać REGON, trzeba było odwiedzić urząd statystyczny. Teraz jest łatwiej. W urzędzie gminy można razem z wnioskiem o wpis do ewidencji działalności gospodarczej złożyć także wniosek o nadanie i REGON-u, i NIP-u. Wnioski te można składać bez żadnych opłat. W ciągu 3 dni od dokonania wpisu do ewidencji gmina musi przesłać wniosek o REGON do urzędu statystycznego, a wniosek o nadanie lub aktualizację NIP do właściwego urzędu skarbowego.

Oczywiście można nie skorzystać z pośrednictwa gminy i na własną rękę uzyskać NIP w urzędzie skarbowym, a REGON w urzędzie statystycznym. REGON można uzyskać w urzędzie statystycznym w ciągu godziny.

ZUS. Do ZUS-u musimy zgłosić się w celu zarejestrowania swojej firmy jako płatnika składek na ubezpieczenie społeczne własne i ewentualnych pracowników. Gmina w tym nie pośredniczy. Zgłoszenie takie powinno być dokonane w terminie 7 dni od dnia zatrudnienia pierwszego pracownika lub samozatrudnienia. Do zgłoszenia należy dołączyć kopię decyzji urzędu skarbowego o nadaniu numeru NIP i zaświadczenie z urzędu statystycznego o nadaniu REGON-u.

Urząd skarbowy. Rozpoczynając działalność, mimo pośrednictwa gminy w uzyskaniu NIP, nie unikniemy wizyty w urzędzie skarbowym. Trzeba wybrać bowiem formę opodatkowania i sposób rozliczeń z fiskusem. Można co prawda wszystkie sprawy załatwić za pośrednictwem poczty, ale lepiej skontaktować się bezpośrednio z urzędnikami. Wtedy mamy pewność, że oświadczenia i zawiadomienia są prawidłowo sporządzone. Decyzję o wyborze formy rozliczeń musimy podjąć jeszcze przed rozpoczęciem działalności. Jeżeli tego nie zrobimy, będzie to oznaczać, że będziemy płacić podatek na zasadach ogólnych.

VAT. W urzędzie skarbowym dokonamy również zgłoszenia rejestracyjnego podatku VAT. Nie dotyczy to tylko zwolnionych z VAT drobnych przedsiębiorców, u których wartość sprzedaży opodatkowanej VAT nie przekroczy w skali roku sumy 10 tys. euro.

Przypomnijmy, iż od ubiegłego roku przedsiębiorcy mogą pozostać przy skali podatkowej (19, 30, 40, 50 proc.) lub wybrać 19 proc. podatek liniowy. Analizę własnej sytuacji podatkowej powinny dokonać w szczególności te osoby, których roczne zarobki wykraczają poza pierwszy próg podatkowy. Dla tej grupy podatników liniowy PIT może okazać się wyjątkowo atrakcyjny. Poniżej przedstawiamy najważniejsze zagadnienia związane z tym podatkiem.

Oświadczenie o wyborze. Zgodnie z art. 9a ust. 2 ustawy o PIT, by skorzystać z możliwości liniowego opodatkowania dochodów w całym 2006 roku - zainteresowani podatnicy powinni do 20 stycznia przyszłego roku złożyć na piśmie właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego stosowne oświadczenie.

W przypadku rozpoczęcia działalności gospodarczej w trakcie roku podatkowego oświadczenie o wyborze należy złożyć do dnia poprzedzającego dzień rozpoczęcia tej działalności, nie później jednak niż w dniu uzyskania pierwszego przychodu.